جهش تولید | چهارشنبه، ۳۰ مهر ۱۳۹۹

بیماری تیلوریوز(زردی دام) - نمایش محتوای تولیدات ویژه

 

 

محتوای تولیدات ویژه

بیماری تیلوریوز(زردی دام)

بیماری تیلوریوز(زردی دام)


تیلریوز‎:
عامل این بیماری تک یاختهای کوچک به نام تیلرا‎
می باشد که دارای دو گونه تیلریا پاروا و تیلریا‎
آنولاتا است. حیوانات حساس نشخوار کنندگان می باشند و‎
دامهای اصیل معمولا حساسترند‎.
تیلریوز مهمترین بیماری انگلی خونی است و توسط کنه‎-
های سخت منتقل می شود. این بیماری جزء بیماریهای‎
مشترک بین انسان و دام نمی باشد‎.‎
تشخیص بیماری و مشخصات انگل‎:‎
‎ ‎تشخیص بیماری با کمک  1) علائم کلینیکی  2) شناخت از شدت بیماری در منطقه 3)گستردگی ناقلین یا ‏کنه ها در منطقه  4) بررسی لامهای تهیه شده ( گسترش خون و یا گسترش غددلنفاوی ) صورت می گیرد. ‏بیماریزایی‎: ‎شیزونت گونهتیلریا ابتدا در مرحله بیماریزایی  باعث افزایش سلولهای سیستم لنفاویشده و بعد از ‏آن باعث تخریب سلولهای فوق را باعث میشود. دوره کمون در تیلریوز 8-30 روز (متوسط 13 روز )می ‏باشد.البته دوره کمون به عواملی مثل حساسیت دام ، حدت بیماری زایی گونه تیلریا، میزان اسپروزایت تلقیح ‏شده به دام ، عفونت های همزمان در دام و مدیریت گله بستگی دارد.‏

تیلریوز به چهار شکل فوق حاد و حاد و تحت حاد و مزمن تقسیم بندی می شود. فرم فوق حاد فوق حار ‏بیماری نادر بوده و در مدت 2-3 روز بعد از علائمی چون تب و تورم غدد لنفاوی تلف می شوند. فرم تحت ‏حاد ومزمن همراه با تب ملایم و کاهش اشتها و لاغری همراه بوده و بعد از 10 - 15 روز خوب می ‏شود.اغلب موارد بیماری بصورت حاد دیده می شود. این شکل بیماری در گاو های اصیل و دورگ دیده می ‏شود.‏
علائم بیماری:‏
‏1- اولین علامت ، تورم غدد لنفاوی نزدیک محل گزش کنه که با حضور شیزونت در غده لنفی، 7-10 روز ‏بعد از اتصال کنه به دام دیده می شود. 2-تب شدید حدود 40 – 42 درجه که 8- 15 روز بعد از اتصال کنه ‏به دام دیده می شود.هرگاه تب در این بیماری کاهش یابد نشانه بهبودی دام است .علائم بعدی علائم مربوط ‏به تب  و یا وابسته به تب می باشد. 3- کاهش شدید اشتها 4-کاهش شدید وزن و تولید شیر 5-لاغری 6-‏بیرون زدن چشم ها بخصوص در گوساله ها  به علت تورم غدد لنفاوی کاسه چشم . ممکن است خونریزی ‏های پتشی روی مخاط چشم و فرج دیده شود. 7-پرخون شدن مخاطات بخصوص مخاطات چشم و فرج در ‏مرحله اول بیماری و زرد شدن مخاطات  در اواخر بیماری (علت زرد شدن مخاطات و یا بافت های بدن ، ‏رسوب بیلی روبین حاصل از همولیز اریتروسیت در بافت ها می باشد.) حتیس زردی روی پستان و نوک پوزه ‏و پوست بیضه هم دیده می شود. 8- آبریزش از چشم 9- افزایش تعداد ضربان قلب و تنفس و شکمی شدن ‏تنفس در اواخر بیماری 10-سقط جنین ، حتی دیدن کنه بر روی دام می تواند به تشخیص کمک کند. در ‏حیوانات بهبود یافته گاهی در اثر عود بیماری سندرم عصبی چرخش‎ Turning sickness ‎‏ دیده می ‏شود. در موارد غیر کلاسیک ممکن است پوست دام بخصوص گوساله دچار ضایعات بصورت ندول هایی شود . ‏علت مرگ در تیلریوز کم شدن شدید اکسیژن در خون در اثر کم خونی و یا ادم شدید ریوی می باشد.بدیهی ‏است موارد فوق در بیماری تیلریوز ساده دیده می شود و اگر بیماری به همراه عامل دیگری شود می تواند ‏علائم تغییر و پیچیده شود. با توجه به گرمسیری بودن بیماری ، اگر استرس نیز به بیماری اضافه گردد(چون ‏استرس گرمایی تضعیف کننده سیستم ایمنی بدن است) هم شدت و هم طول دوره بیماری افزایش می یابد.‏
علائم :‏
فوق حاد ،حاد ، تحت حاد و مزمن . در فرم فوق حاد . در فرم حاد تب40‏‎ – ‎‏41 درجه ‏C‏ که ممکن است ‏ممتد یامنقطع باشد ، علایم جند روز بعد از بالا رفتن تب دیده می شود : بی اشتهایی ، ریزش اشک ، ‏ترشحات بینی ،سرفه ، تورم پلکها و گوشها ، بزرگ شدن غدد لنفاوی ، تاکیکاردی ، ایکتر و ضعف عمومی ‏دیده می شود ، یک هفته بعد از اینکه تب بالا رفت ممکن است اسهال ظاهر شود که گاهی خونی است ، ‏حیوان بسرعت زمین گیر شدهو در مراحل آخر از بینی حیوانترشحات کف آلود خارج می شود . همچونین ‏در مراحل آخر درجه حررات پایین ‏
از حد طبیعی است . در تیلریا  پاروا شکل عصبی دیده می شود که هرگاه از عروق مغزی  تهیه کنیم ، انگل ‏داخل گلبولها دیده می شود . در مراحل پیشرفته تیلریا آنولاتا هموگلوبینوری دیده می شود ، برخی دامها ‏دچاربیلیروبینوری هستند اشکال تحت حاد و مزمن تیلریوز با شدت کمتری تظاهر پیدا می کنند که این ‏فرمازبیماری ‏
در مناطق بومی دیده می شود . گفته می شود که در فرم فوق حاد تب و مرگ ناگهانی دیده می شود . گاهی ‏علایم بصورت زیر دیده می شود ( فوق حاد) : دام بی قرار و کسل است ، ترشحات بینی و پر خونی ملتحمه ‏وجود دارد ، تاکیکاردی و دیس پنبه و ادم حنجره دیده می شود . غدد لنفاوی متورم و گاهی همو گلوبینوری ‏می دهد . فرم مزمن و تحت حاد در گوسفند نیز دیده می شود . یرقان و آنمی نیز از علایم بارز تیلریوز است ‏‏. برخی اشکالتیلریوز بعلت بزرگ شدن غدد لنفاوی پشت چشم ، حدقه چشم یا ملتحمه بیرون زده است که ‏بدان کیموز ‏Kimosisمی گویند .‏
گاهی در تیلریوز کراتیت داریم ‏‎. ‎در تیلریا هرسئی شیزونتها را در اعضا ی مختلف ، بخصوص کبد( داخل ‏سلولهای کوپر ‏‎) ‎مشاهده می کنیم ‏‎. ‎آ لودگی در تیلریا هرسئی 100%و تلفات‎ %‎‏90‏‎ ‎میباشد به ‏تیلریاهرسئیMalegnent    theileriosisنیز می گویند‎ . ‎تیلریا اویس در گوسفندانی که طحالشان را ‏در بر می دارند . دیده می شود‎ .‎
علائم کالبد گشایی : ‏
‏1-رنگ پریدگی و زردی مخاطات  ، حتی بافت های زیر جلدی و چربی های شکم هم زرد می شود. 2-بزرگ ‏شدن کبد و آجری رنگ شدن آن ، لبه کبد از حالت تیزی در آمده و گرد می شود. 3- حجیم و پرخون شدن ‏طحال و از دادن قوام آن ، که با کمتریت فشار روی آن خون از ان خارج می شود. 4-زخم های شیردان ، ‏اصطلاحا زخم آتشفشانی گفته می شود. 5-  ادم و پرخونی شش ها6- تورم و پرخونی غدد لنفاوی بخصوص ‏غدد مزانتریک 7- التهاب روده بهمراه نکروز غدد لنفاوی روده 8-وجود کانون های خونریزی بر روی لایه ‏خارجی(اپیکارد) و لایه داخلی قلب (اندوکارد). 9- سخت شدن هزارلا 10 – ممکن است کنه روی دام دیده ‏شود. در این موارد می توان از کبد ویا طحال ویا غدد لنفاوی وخون قلب نمونه گرفت و رنگ آمیزی کرده و ‏شیزونت ها را دید. همانطوریکه قبلا هم گفتهشد شیزونت ها در گسترش تهیه شده از غدد لنفاوی مشخصه ‏خوبی برای تایید آلودگی تیلریامیباشد.‏
یافته های آزمایشگاهی :‏
دیدن شکل پیروپلاسم انگل در اریتروسیت ها با گرفتن گسترش خونی و رنگ آمیزی با گیمسا موید بیماری ‏است. معمولا در هر گلبول یک انگل بیشتر دیده نمی شود. با گرفتن نمونه از غده لنفاوی دام بیمار و رنگ ‏آمیزی با گیمسا فرم شیزونت انگل( مروزوایت ها به رنگ قرمز ) را در سیتوپلاسم لنفوسیت ها (به رنگ آبی ‏کم رنگ) نیز می توان دید . اندازه هر مروزوایت نیم میکرون است. ‏
‏ غیر از فرمهای مختلف داخل سلول های قرمز در گسترشهای خونی، شیزونتمشخصه مهم و خوبی در آلودگی ‏با گونه های ‏تیلریا انولاتا و پاروا درگسترشهای تهیهشده از غدد لنفاوی میباشد. سلولهای آلوده ممکن است در ‏گسترشهای فشاری‎ Impression smears ‎تمام بافتها دیده شوند.با گرفتن نمونه خون از خون جداری و ‏یا بزل (بیوپسی) از غدد لنفی سطحی می توان اشکال مختلف انگل (گلابی ، گرد و بیضی و گاهی میله ای)را ‏در گلبول های قرمز و یا لنفوسیت ها دید .اندازه تیلریا 1- 2 میکرون بوده و معمولا در هر گلبول قرمز یک ‏تیلریا دیده می شود . در دام های بومی ممکن است یک درصد از گلبول های قرمز به انگل آلوده باشند ، این ‏حالت در آنها طبیعی است ولی می توان برای اطمینان 48 ساعت بعد هم دوباره نمونه گرفت تا با نمونه قبل ‏مقایسه و تشخیص داده شود . در دام های اصیل حتی اگر یک درصد از گلبول های قرمز آلوده باشند یعنی ‏بیماری وجود داردو باید درمان شوند. اگر مورد مشکوکی برخورد شد می توان با رضایت دامدار از غده لنفاوی ‏بزل کرد و بیماری را تشخبص داد. اگر بیماری تایید شد بدون توجه به بومی ویا اصیل بودن آن باید درمان ‏شود.کاهش میزان هماتوکریت و یا ‏PCV ‎‏  و کاهش تعداد گلبول های قرمز نیز موید کم خونی و بیماری می ‏باشد.کاهش پروتئین سرم و افزایش بیلی روبین از مشخصات بیمار تیلریوزی می باشد.‏‎
مشکلات تشخیصی بیماری:‏
‏1-                       در موارد پیشرفته بیماری ممکن است درجه حرارت دام طبیعی باشد.‏
‏2-                       حیوانات بیمار با کم خونی شدید ممکن است ظاهر طبیعی داشته باشند.‏
‏3-                       در موارد حاد تیلریوز ممکن است قبل از دیدن مرحله تیلریا گلبول های قرمز در گسترش ‏خونی دام تلف شود.‏
‏4-                       ممکن است تورم غدد لنفاوی به دلیل بیماری های عفونی دیگر باشد.‏
‏5-                ممکن است در اثر رنگ آمیزی بد تشخیص اشتباه داده شود.‏

تشخیص تفریقی : ممکن است بیماری با بیماری های بابزیوز ، آناپلاسموز ، لکوز ، تب نزله بدخیم ، ‏لپتوسپیروز و نارسائیهای کبدی اشتباه شود. در بابزیوز ، آناپلاسموز و لپتوسپیروز و نارسائی کبدی تورم غده ‏لنفاوی وجود ندارد. ولی در تیلریوز غده لنفاوی متورم است.ولی در این چهار  بیماری زردی وجود دارد. در ‏بابزیوز و لپتوسپیروز هموگلوبینوری وجود دارد که در تیلریوز وجود ندارد. در نارسائی کبدی تب وجود ‏ندارد.در تب نزله چشم ها به شدت در گیر بیماری شده و کدورت قرنیه وجود دارد که در تیلریوز وجود ‏ندارد.به هر حال گرفتن گسترش خونی و یا بزل از غده لنفاوی بسیار در تشخیص کمک کننده است .‏
‏ ‏
در مان : ‏
اکسی تتراسیکلین به علت اینکه از تقسیم سریع سلول های آلوده به شیزونت جلوگیری می نماید ، در درمان ‏تیلریوز به کار می رود.مشتقاتی از هیدروکسی نفتوکینین مثل پارواکن و بیوپارواکن در درمان تیلریوز به کار ‏می رود. اگر این دارو در اوایل بیماری تزریق شود تاثیر بسیار خوبی خواهد داشت.هر دو دارو در دو نوبت و به ‏صورت عضلانی تزریق شده و به فاصله 48 ساعت تزریق می شود. درصد بهبودی با پارواکن 60 درصد و ‏بیوپارواکن 88 در حیوانات مبتلا به بیماری تیلریوز می باشد. توصیه می شود دارو با دوز صحیح مصرف شود ‏تا مقاومت دارویی ایجاد نگردد. البته شرکت های مختلف این دارو ها را به نام های مختلف ساخته و عرضه ‏نموده اند. اگر درمان سریع انجان شود موفقیت درمان به بالای 90 در صد می رسد.اگر درمان با تاخیر همراه ‏شود ممکن است درمان به کمتر از 50 درصد هم برسد. برای کمک به تشخیص ، آزمایشگاه بسیار مناسب ‏است. معمولا برای کمک به درمان از ویتامین ب12 و فسفر و مکمل های خون ساز استفاده می شود.‏
سرم تراپی از اصول اولیه درمان است . برای ادم ریه از کورتون استفاده نمی کنیم چون سیستم ایمنی به ‏اندازه کافی ضعیف است و از آنتی هیستامین استفاده می کنیم ‏‎.‎

 

 

آدرس کوتاه :
رای شما
میانگین (19 آرا)
The average rating is 3.526315789473684 stars out of 5.


عکس نقاشی
مکتوب
ابتدا سنگ نوردان برای بالابردن تمرکز و...
9 ساله از گرگان
11 ساله ازتهران
9 ساله از گرگان
با فرا رسیدن فصل پاییز موسم برداشت انار...
ارسال مردمی
موشن گرافی
پروتئین در ساختار و عملکرد بافت های بدن...
محققان دانشگاه هاروارد می گویند چند میوه...
انگل ها مهمان ناخوانده در بدن انسان...
آزمایش خون شامل موارد یا شاخصه‌های...
ویدئو
پوستر+متن
گزارش تصویری از دومین جشنواره ملی ازدواج...
مدت نماهنگ: 1:22
مکتوب
برخی غذا‌ها باعث افزایش حافظه می‌شوند،...
ویدئو و اینفوگرافیک

پربازدیدترین های ماه اخیر

آثار گرافیکی و تولیدات ویژه

استوری پلیس مقتدر
استوری پلیس مقتدر
ویدئو+پوستر
استوری با هم برای امنیت و سلامت
استوری با هم برای امنیت و سلامت
عکس نوشته+ویدئو
امنیت سایبری و استوری هفته نیروی انتظامی
امنیت سایبری و استوری هفته نیروی انتظامی
اینفوگرافیک+ویدئو
نکات ایمنی در راه اندازی لوازم گرمایشی
نکات ایمنی در راه اندازی لوازم گرمایشی
بی احتیاطی در راه اندازی لوازم گرمایشی می‌تواند خطر بزرگی برای خانواده‌ها داشته باشد. با رعایت نکات ایمنی، جانِ خود و عزیزانمان را ایمن کنیم.
کرونا در کودکان چه علائمی دارد؟
پیشگیری از کرونا
کرونا در کودکان چه علائمی دارد؟
مکتوب
خاطره آزاده گلستانی
خاطره آزاده گلستانی
موشن گرافیک
ربیع وحدت و همدلی
ربیع وحدت و همدلی
ویدئو
استوری آغاز ربیع الاول
استوری آغاز ربیع الاول
ویدئو
استوری هفته نیروی انتظامی
استوری هفته نیروی انتظامی
پوستر
استوری هفته وقف
استوری هفته وقف
ویدئو
مجموعه استوری ایام آخر ماه صفر
مجموعه استوری ایام آخر ماه صفر
پوستر+استوری+اینفوگرافی
آیین حلیم پزان در ایام آخر صفر
آیین حلیم پزان در ایام آخر صفر
گزارش تصویری
شهادت امام رضا (ع)
شهادت امام رضا (ع)
پوستر+ ویدئو
استوری رحلت پیامبر(ص)
استوری رحلت پیامبر(ص)
استوری
روز نابینایان
روز نابینایان
استوری + پوستر
پوستر روز جهانی استاندارد
پوستر روز جهانی استاندارد
پوستر
ورزش اسلک لاین
گزارش تصویری
ورزش اسلک لاین
ابتدا سنگ نوردان برای بالابردن تمرکز و تعادل این ورزش را ابداع کردند و به مرور اسلک لاین در سراسر جهان گسترش یافت. کمتر از یک دهه است این ورزش به کشورمان وارد شده است.