سال تولید، پشتیبانی‌ها و مانع زدایی‌ها | جمعه، ۲۸ خرداد ۱۴۰۰

طوق بندان - نمایش محتوای تولیدات ویژه

 

 

محتوای تولیدات ویژه

طوق بندان

طوق بندان


طوق ها و علم ها بر جای مانده از فرهنگ علمداری و پرچم داری در قرون گذشته است. این آیین های کهن، امروزه به جزئی از مراسم های مذهبی مبدل شده اند و یا بعضا خود دارای مراسمی خاص و مجزا هستند.

در فرهنگ محرم و عاشورا نیز آیین علم گردانی و طوق بندان را برای گرامیداشت یاد حضرت ابوالفضل العباس (ع)، علمدار باوفای دشت کربلا انجام می دهند. در گذشته علم ها و پرچم ها به عنوان نماد یک گروه، سپاه یا لشگر به حساب می آمدند و معمولا وظیفه نگهداری و حفظ آن بر عهده دلاورترین مردان این گروه قرار می گرفت.

علم ها نباید به زمین می افتادند، زیرا هرگاه این نماد ها بر خاک فرود می آمدند نشان از شکست آن لشگر بود. در روز عاشورا و در صحرای کربلا نیز قمر بنی هاشم حضرت عباس (ع) علمدار سپاه امام حسین (ع) بود.

حضرت عباس(ع) زمانی که برای آوردن آب برای اهل حرم امام حسین (ع) بر لب آب فرات رفته بود، بدون نوشیدن آب مشک خود را پر کرد و برای سیراب کردن اهل بیت حسین (ع) به سوی خیمه ها راه افتاد.

در طول راه بازگشت با لشگر یزیدیان مواجه شد و تا لحظه ای که دستان آن حضرت قطع نشده بود پرچم سپاه از دستانش رها نشد.

این پایمردی و وفاداری حضرت عباس(ع) ، وی را به عنوان چهره ای فداکار و وفادار در طول تاریخ ماندگار و شایسته ستایش کرده است. امروزه نیز مراسم های مرتبط با طوق و علم و پرچم برای زنده نگاه داشتن آن بزرگوار همچنان در بین شیعیان جهان به عنوان یکی از آیین های عاشورایی بر قوت خود پا برجاست.

مردم گرگان نیز به سهم خود با انجام مراسم هایی همچون طوق بندان و علم گردانی در ماه محرم، به نوبه خود در راه حفظ ارزش های محرم و فرهنگ وفاداری و مردانگی ابوالفضل العباس (ع) تلاش می کنند.

مراسم سنتی طوق بندان گرگان در حاشیه اجلاس جهانی پیرغلامان حسینی که در آبان92 و با حضور مهندس عزت الله ضرغامی رییس سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در گرگان به عنوان میراث معنوی (ناملموس) با شماره 431 در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد.

این ثبت در راستای  اجرای ماده یک از قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور، مصوب 23 دی ماه 1382 خورشیدی و نظر به قانون راجع به حفظ آثار ملی مصوب 12 آبان‌ماه سال 1309 خورشیدی، نظامنامه اجرای آن و ماده واحد قانون ثبت آثار ملی انجام گرفت.

علم و طوق هر محله یا هیات به عنوان سند شناسایی آن محل محسوب می شود و در هنگام مراسم دسته روی که هر محله در محلات دیگر انجام می دهد به عنوان پیش قراول وارد محل می شود و به پرتکیه و تکیه قدیمی ان محل سلام می دهد.

طوق بندان نیز مراسم خاص دیگری است که روزهای چهارم تا دهم محرم و در ساعات پیش از اذان مغرب در محلات تاریخی گرگان برگزار می شود. ترتیب اجرای این مراسم در محلات گرگان به این گونه است طوق بندان محله میرکریم روز چهارم، طوق بندان محلات نعلبندان و پاسرو و میخچه گران روز پنجم، محلات سرچشمه و سبزه مشهد و سرپیر و دباغان در روز ششم محرم، طوق بندان محلات میدان عباسعلی و دربنو و دوشنبه ای و شاهزاده (شازده) قاسم در روز هفتم و طوق بندان محلات ملل و آلوچه باغ در روز هشتم صورت می گیرد.

اين مراسم از 5 محرم شروع مي شود و در اكثر شهرهاي كشور نيز جريان دارد که در گرگان به نام علمبندان نيز مرسوم است.

در مركز محلات علم را با تشريفات خاص از انبارها در آورده قرباني كرده و نذري مي دهند.

پس از شستشوي علم روسري ها و پارچه ها را به علم مي بندند و علم در تكايا يا مراكز محلات بسته مي شود تا انتهاي محرم و صفر.اين حركت به نوعي احترام به حضرت ابوالفضل العباس علمداركربلا است.

اين آيين از دوران صفويه آغاز شده، هرچند قبل از ان نيز حتي در ايران باستان و دوره هخامنشيان به صورت پرچم و بيرق وجود داشته است.

در همه جوامع بشري از پرچم و بيرق استفاده مي شود اما در ايران پس از اسلام اين نماد براي احترام به حضرت عباس استفاده مي شود.

طوق یا علم که مشخصه دسته هر محل محسوب میشد عبارت بود از مجموعه تعدادی قپه ها و اشیا فلزی و پارچه های اهدایی که بر روی اسکلت چوبی و گاه فلزی نصب میشد و سپس در زمان حرکت دسته هر محله بر دوش جوانان قدرتمند به حرکت در می آمد. در زمان طوق بندان یا علم بستن، طوق هایی که در طول سال در تکایا و گاهی مسجد محل نگهداری می شد شستشو داده و آن را مرتب می نمودند.

شایان ذکر است این مراسم هایی همچون طوق بندان و علم گردانی و آیین هایی از این قبیل همچنان توسط جوانان و نوجوانان انجام می شود و مورد توجه این قشر است. همین امر به خوبی نشان می دهد که جوانان این دیار همچنان دلبستگی معنوی خاصی به فرهنگ عاشورا دارند. فرهنگی که در آن عباس (ع) با لب تشنه بر لب فرات می رود و به یاد لبهای تشنه اهل حرم آب نمی نوشد تا پیش از او مولایش حسین (ع) و فرزندانش سیراب گردند. طوق بندان و این دست مراسمات یعنی زنده نگه داشتن فرهنگ ادب، وفاداری و مردانگی.

آدرس کوتاه :
رای شما
میانگین (0 آرا)
The average rating is 0.0 stars out of 5.


ویدئوی طنز
آیران قایران" (آیران به معنای ماست و...
مسابقه‌ی عکاسی کمدی حیات‌ وحش که هرساله...
سومین سرطان شایع در خانم‌ها در ایران و...
میل و هوس شدید به شیرینی جات می تواند به...
طناب زدن خانم‌ها چگونه باید باشد تا ضرر...
۶ نوع محتوا که هرگز نباید در شبکه‌های...
گزارش تصویری
موشن گرافی
موشن گرافی
یکی از علل اصلی که کودکان عرق می‌کنند...
پخت شیرینی “پیشمه” در بین ترکمن‌ها رواج...
زیبایی حیاط خانه‌ای روستایی در گرگان با...
گزارش تصویری
هوشیاری راننده و سد کردن مسیر با خودرو،...
اینفوگرافی
مصرف غذای وعده های اصلی در سحری ،کمک به...

پربازدیدترین های ماه اخیر

نظرسنجی مخاطبین

مخاطب گرامی نظر شما در مورد برنامه های صدای مرکز چیست؟

آثار گرافیکی و تولیدات ویژه

اسم -نمی برم
اسم -نمی برم
ویدئو
تعهد و تخصص
تعهد و تخصص
ویدئو
چطور در پویش ملی #مردم_میدان شرکت کنیم ؟
چطور در پویش ملی #مردم_میدان شرکت کنیم ؟
ویدئو+پوستر
استوری مرد میدان
استوری مرد میدان
کلیپ
شوخی با بازاریان
شوخی با بازاریان
ویدئوی طنز
انتخابات در کافه چلچلا
انتخابات در کافه چلچلا
ویدئوی طنز
گلستان؛ نگارستان ایران، آماده نمایش شکوه وحدت اقوام
گلستان؛ نگارستان ایران، آماده نمایش شکوه وحدت اقوام
گلستان با رنگین کمانی از اقوام ، همیشه با نمایش وحدت و همدلی الگو بوده است و این بار نیز برای ثبت تصاویر دیگری از اتحاد اقوام در روز سرنوشت آماده هست .
نماهنگ شاه چراغ
نماهنگ شاه چراغ
ویدئو
دوربین مخفی در فروشگاه اسپیلت
دوربین مخفی در فروشگاه اسپیلت
ویدئو
مشارکت سیاسی
مشارکت سیاسی
موشن گرافی
اون ور آبی
اون ور آبی
ویدئو
دوربین مخفی در تعویض روغنی
دوربین مخفی در تعویض روغنی
ویدئوی طنز
کافه چلچلای شبهای هیرکان
کافه چلچلای شبهای هیرکان
ویدئوی طنز
اینوراونور- فرصت طلایی
اینوراونور- فرصت طلایی
ویدئوی طنز
پشت صحنه شبهای هیرکان
پشت صحنه شبهای هیرکان
ویدئو
اینوراونور-اشتغال
اینوراونور-اشتغال
ویدئوی طنز
همراه شو(3)
همراه شو(3)
پادکست طنز
وفای به عهد
وفای به عهد
تاریخ ایرانیان، سرشار است از وفای به عهد است.
اینور اونور-تغییرات جدی
اینور اونور-تغییرات جدی
انیمیشن طنز